De Amerikaanse cultuurcriticus Charles Murray (°1943), verbonden aan het American Enterprise Institute in Washington, D.C. en volgens de New York Times "de meest beruchte sociale wetenschapper," werd eerst bekend met zijn boek uit 1984 Losing Ground: American Social Policy 1950-1980 waarin hij betoogde dat de verzorgingsstaat een onderklasse heeft gecreëerd van luie, oneerlijke mensen met weinig verantwoordelijkheidsgevoel. Tesamen met wijlen Richard Herrnstein publiceerde hij in 1994 The Bell Curve - Intelligence and Class Structure in American Life, een ophefmakende en doorwrochte studie van meer dan 800 pagina's over het belang van intelligentie voor sociaal-economisch succes en de relatie met etnische afkomst.

Het nieuwe, vuistdikke boek van Murray, Human Accomplishment: The Pursuit of Excellence in the Arts en Sciences, 800 B.C. to 1950 (Nederlandse vertaling: Het menselijk genie), is wederom een voltreffer: een reis door de tijd op zoek naar de kunstenaars en wetenschappers wiens prestaties buitengewoon zijn en tot de categorie geniaal behoren. Met behulp van statistische technieken ontwikkeld door historici, maakt Murray een inventaris op van ruim vierduizend mannen en vrouwen die hun stempel hebben gedrukt op het gebied van de literatuur, muziek, beeldende kunst, filosofie en wetenschap. Wat onderscheidt de genieën van de 'slechts' groten? En wie zijn die genieën dan wel? Murray noemt ze bij naam: Galileo en Kepler (astronomie), Darwin en Aristoteles (biologie), Lavoisier (scheikunde), Newton en Einstein (fysica), Euler (wiskunde), Pasteur, Hippocrates en Koch (geneeskunde), Edison en Watt (technologie), Confucius (Chinese filosofie), Sankara (Indische filosofie), Aristoteles (Westerse filosofie), Beethoven en Mozart (Westerse muziek), Michelangelo (Westerse kunst), al-Mutanabbi (Arabische literatuur) en Shakespeare (Westerse literatuur). Belangrijk zijn ook de meta-uitvindingen als cognitieve instrumenten waaronder de wetenschappelijke methode, abstractie, polyfonie, ethiek, logica en het wiskundig bewijs.

Murray gaat ook in op een aantal controversiële vragen: waarom is uitmuntendheid zo dikwijls geconcentreerd geweest in Europa? Waarom onder mannen? Waarom sinds 1400? Hij bewijst tevens dat de menselijke prestaties in de laatste eeuw een terugval kennen, ook in West-Europa. De oorzaak is volgens Murray de secularisering: er is geen bron van inspiratie meer om schoonheid, waarheid en het goede na te streven. Het mag duidelijk zijn dat Murray de politieke correctheid hekelt die het Westen ervan weerhoudt onze overdonderende superioriteit op het gebied van cultuur en wetenschappelijk streven te erkennen. "Het menselijk genie" is op zich een uitmuntende prestatie van een waarachtig intellectueel.

jan.lievens@vlaamsbelang.org

Uit: Vlaams Belang Magazine - februari 2005.

---